- De WOZ-waarde van woningen is openbaar in de zin van inzage per object (via het WOZ-waardeloket), maar dat maakt het nog geen open data in de zin van vrij, bulk en herbruikbaar.
- Bulkverwerking, scraping en systematische herpublicatie van WOZ-waarden uit het loket zijn niet toegestaan.
- Voor niet-woningen geldt doorgaans een zwaardere drempel (bijv. gerechtvaardigd belang) en geen openbare publicatie per object.
- De keten loopt van gemeenten naar de landelijke voorziening (LV WOZ) en van daaruit naar publieke loketten en licentieproducten (zoals WOZ+ via het Kadaster).
- Bouwen met WOZ-data kan prima—mits je werkt binnen de juridische en technische spelregels. WozApi helpt je daarbij met consistente endpoints en duidelijke documentatie.
Waarom “openbaar” niet hetzelfde is als “open data”
In Nederland is de WOZ-waarde van woningen openbaar gemaakt. Voor veel developers wekt dat de verwachting dat er ook een vrij toegankelijke, machine-leesbare dataset of open API bestaat waarmee je miljoenen records kunt bevragen, opslaan en herpubliceren. Dat is de paradox: openbaar ≠ open.
“Openbaar” betekent hier: iedereen mag de waarde van een specifiek woonobject bekijken via het aangewezen kanaal (bijvoorbeeld het WOZ-waardeloket). “Open data” betekent iets anders: vrije herbruikbaarheid, zonder (zware) beperkingen, vaak met bulktoegang en een heldere open licentie. De WOZ-waardes voor woningen vallen in de eerste categorie, maar uitdrukkelijk niet vanzelf in de tweede.
De juridische basis in het kort
De openbaarmaking van WOZ-waarden is vastgelegd in de Wet WOZ en bijbehorende regelingen. Officiële toelichtingen en wetteksten (zoals artikelen over openbaarmaking en gegevensverstrekking, o.a. art. 40a en 37aa) vind je op Overheid.nl/Wetten.nl. De essentie: er is een voorziening voor publieke inzage, maar dat impliceert geen onbeperkte (her)verdeling, geen scraping, en geen massale geautomatiseerde herpublicatie zonder passende grondslag of licentie.
Voor niet-woningen (zoals winkels, kantoren, bedrijfsruimtes) geldt doorgaans dat je niet via een openbaar loket per object kunt bevragen; daar speelt vaak de eis van een “gerechtvaardigd belang” of een andere grondslag voor verstrekking. Die drempel is er om privacy, concurrentiegevoeligheid en misbruik te beperken.
De keten: gemeenten → LV WOZ → loketten en dataproducten
De WOZ-keten is technisch en organisatorisch strak geregeld:
- Gemeenten taxeren en stellen de WOZ-waarden vast.
- Die waarden gaan naar de Landelijke Voorziening WOZ (LV WOZ), beheerd in de landelijke keten (via het Kadaster/LV WOZ).
- Publicatie voor het publiek gebeurt via het WOZ-waardeloket (gericht op raadpleging per adres/woonobject, niet op bulkdistributie).
- Daarnaast bestaan licentie- en zakelijke producten, zoals WOZ+ bij het Kadaster. Dat zijn geen open data, maar dataproducten met voorwaarden, tarieven en hergebruiksrestricties.
Belangrijk om te beseffen: de LV WOZ is geen publieke bulk-API. Het loket is er voor menselijke raadpleging per object. Commerciële of grootschalige toepassingen vereisen meestal een formele licentie of productafname, en dus afspraken over opslag, doorlevering en actualiteit.
Wat mag wel en wat mag niet?
Wel
- Per object de WOZ-waarde van een woning bekijken via het WOZ-waardeloket, conform de gebruiksvoorwaarden van dat loket.
- WOZ-data gebruiken als je een passende licentie of dataproduct afneemt (bijv. via het Kadaster), binnen die productvoorwaarden.
- Aggregaties of analyses maken van eigen rechtmatig verkregen data, mits je hergebruik- en privacyregels respecteert.
- WOZ combineren met écht open datasets (zoals BAG of BGT via PDOK) voor kaartvisualisatie of kwaliteitscontroles—zonder de WOZ-waarden zelf open te herpubliceren.
Niet
- Scrapen van het WOZ-waardeloket of massaal geautomatiseerd opvragen in strijd met de gebruiksvoorwaarden.
- Systematisch opslaan en herpubliceren van loketdata zonder licentie of wettelijke grondslag.
- Bulkverrijking van grote vastgoedportefeuilles met loketdata als primaire bron.
- Verwarren van “openbaar” met “open data”: een raadpleegportaal is niet hetzelfde als een open dataset onder vrije licentie.
Waarom bestaan deze beperkingen?
- Privacy en maatschappelijke balans: ook al zijn namen niet zichtbaar, waardes op adresniveau zeggen veel over bezit en leefomgeving. Onbeperkte herpublicatie